چـرا هستیـم؟

تجربیات کشورها در مسیر توسعه و پیشرفت نشان داده است که عدم وجود یک جریان مستمر به نام مشارکت و فعالیت داوطلبانه شهروندان در اداره امور شهر و جامعه، بسیاری از اقدامات دولت و نهادهای دولتی را ناکارآمد می‌سازد و نتایج منفی به بار می‌آورد. لذا اغلب جوامع امروز دریافته‌اند که برای رسیدن به رشد و توسعه کامل و همه‌جانبه، نیاز به دخالت دادن و مشارکت شهروندان در انجام امور جامعه را دارند.

مجموعه مدیریت شهری تهران نیز این موضوع را به خوبی درک کرده است؛ چراکه تهران شهری با جمعیتی بیش از 10 میلیون نفر، دارای مشکلات، چالش‌ها و مسائل پیچیده‌ای است که مدیریت آن بدون مشارکت فعال و همه جانبه مردمی، امری نه تنها دشوار بلکه غیر ممکن خواهد بود. لذا راهبردها و راهکارهای متعددی برای حضور اقشار، طبقات و لایه‌های مختلف اجتماعی شهروندان در اداره امورکلانشهر تهران در نظر گرفته‌ شده است. تشکیل ساختارهایی نظیر خانه شهریاران جوان برای مشارکت قشر جوان شهر تهران در امور شهری از جمله این اقدامات به شمار می‌رود که در ادامه به معرفی این مجموعه می‌پردازیم.

 

کی، کجـا و چگونـه شروع کردیـم؟

خانه‌شهریاران‌جوان در سال 1385 با  نظر مساعد شهردار و مجموعه مدیریت شهری تهران، با هدف ایجاد بستر مناسب برای مشارکت شهروندان به خصوص جوانان در اداره بهتر شهر و تلاش برای ارتقاء و توانمندسازی جوانان در زمینه انجام فعالیت‌های داوطلبانه در شهر تهران آغاز به کار کرد.

این موسسه برای رسیدن به اهداف و آغاز فعالیت خود، به شبکه‌ای از نیروهای داوطلب نیازمند بود. به همین منظور با طراحی و ایجاد سامانه‌های اطلاع‌رسانی و تبلیغات فراگیر و منظم در شهر تهران، با محوریت شعار «شما هم پایه‌اید؟!»، اقدام به عضوگیری کرد. اعضای جذب شده با توجه به محل سکونتشان در تهران، سازماندهی شده و در دفاتر منطقه‏ای و ستاد مرکزی مشغول به کار شدند. هم‌اکنون خانه‌شهریاران‌جوان در سطح مناطق 22 گانه تهران دارای دفاتری است که عمده فعالیت‌ها از طریق دفاتر مناطق و با هماهنگی ستاد مرکزی انجام می‌گیرد.

خانه‌شهریاران‌جوان به عنوان یکی از مؤسسات زیر مجموعه معاونت امور اجتماعی و فرهنگی شهرداری تهران مشغول به فعالیت است. اما دامنه همکاری این موسسه با بدنه و ساختار شهرداری تهران بسیار گسترده است.

 

مـا در سطح شهر تهران چکار می‌کنیـم؟

هم‌اکنون این موسسه در دو سطح فعالیت می‌کند:

ستاد خانه‌شهریاران‌جوان: تعیین ماموریت، رویکردها و اهداف اصلی موسسه و همچنین آموزش، راهبری و نظارت مناطق را برعهده دارد. طراحی و برگزاری پروژه‌های فرهنگی و اجتماعی خاص (از جمله بزرگداشت روز جوان، بزرگداشت روز ملی دختران، جشنواره قابی برای جوانی، همایش فکری جوان‌ ایرانی، پرسش‌های امروزی «جای‌پا» و...) به صورت فراگیر در سطح شهر تهران از دیگر فعالیت‌های مهم ستاد موسسه به شمار می‌رود.

محلات خانه‌شهریاران‌جوان: عمده فعالیت محلات، طراحی و برگزاری برنامه‌ها و پروژه‌های فرهنگی، اجتماعی و آموزشی به صورت مستقل و یا با مشارکت شهرداری‌های مناطق با توجه به بافت فرهنگی و اجتماعی هر محله است.

 

 

 

ماموریت‌ها و نقش‌های خانه‌شهریاران‌جوان چیست؟

ماموریت خانه‌شهریاران‌جوان بهره‏مندی بیشینه از ظرفیت و انرژی جوانان شهر تهران در قالب فعالیت‏های داوطلبانه و مشارکت‏های جمعی، در راه ارتقاء سطح فرهنگ شهروندی و یاری‏رسانی به مجموعه مدیریت شهری از طریق ساماندهی یک شبکه نیرویی عظیم، جوان و فعال به عنوان بازوی اجرایی و فکری شهرداری تهران می‌باشد. نقش‌های اصلی خانه شهریاران جوان عبارتند از:

1-  ارتقاء روحیه خلاقیت، نوآوری و امید در مدیریت شهری

2- تربیت نیروهای کارشناس و جوان برای انجام فعالیت‌ها و پذیرش مسئولیت در مدیریت شهری

3- ساماندهی، توانمند‌سازی و حمایت از نهادهای غیر دولتی و سازمان‌های مردم نهاد مرتبط با امور جوانان

4- آموزش شهروندان تهرانی و ترویج فرهنگ و اخلاق شهروندی در حوزه‌های مختلف زیست شهری (حمل و نقل و ترافیک، سلامت و محیط زیست، زیباسازی و ...)

5- شناسایی مستمر زمینه‌ها و عرصه‌های حضور فعال و مؤثر جوانان در شهر

6- اشراف مستمر بر نیازها، نظرات و انتظارات جوانان شهر( نبض شهر)

7- انتقال دیدگاه‌های انتقادی و نظرات مشورتی سازنده جوانان تهرانی به مدیریت شهری

8- استفاده مستمر از منابع علمی، تخصصی، دینی و تکیه بر فرهنگ ناب و اصیل انقلاب اسلامی و دفاع مقدس

9- بهره‌گیری و تلاش در جهت تحقق سند تحول و تعالی فرهنگی

10- حمایت ویژه از جوانان محروم و آسیب‌پذیر

11- بهره‌برداری بهینه از مناسبت‌ها به عنوان فرصتی برای تحقق اهداف، ضمن اجتناب از مناسبت‌زدگی

12- استفاده از ظرفیت هنرمندان جوان در بهبود محیط شهری، سیمای شهری و کیفیت زندگی شهروندان

13- همکاری و کمک در جهت حل مسائل کلانشهر تهران در حوزه محیط زیست، ترافیک، تفریح، مناظر شهری، هویت و...

14- مشارکت در ارتقاء سطح بهره‌وری فضاهای فرهنگی و اجتماعی شهر

15- استفاده از ظرفیت فضای مجازی و شبکه‌های اجتماعی و حمایت از فعالیت‌های فرهنگی اجتماعی مطلوب در فضای مجازی

16- کمک به توسعه فعالیت‌های نهادی و ترویج فرهنگ محله محوری و فعالیت‌های محله‌ای

17- برنامه‌ریزی و طراحی به منظور پر بار کردن اوقات فراغت نوجوانان و جوانان تهرانی

18- ارتقاء فرهنگ مطلوب شهروندی و حقوق و وظایف متقابل شهروندان، شهر و مدیریت شهری

19- تقویت روحیه امید و نشاط اجتماعی و مقابله با عوامل فقر حرکتی، افسردگی، اضطراب و انزوا

20- تعمیق ارزش‌ها، باورها و معرفت دینی، انقلابی، ملی و صیانت و مراقبت لازم به منظور پرورش شهروندانی با ایمان، صادق، با نظم و متعهد، کارآفرین و پر تلاش

 

چشم انداز آینده خانه ‌شهریاران‌جوان

خانه‌شهریاران‌جوان متشکل از جوانان مؤمن، نخبه، امیدوار، فعال و تأثیرگذار، به عنوان مهمترین سرمایه‌های انسانی– اجتماعی کلانشهر تهران، در افق چشم انداز خود مجموعه‌ای است کارشناسی، توانمند و پیشرو در شناخت مسایل و نیازهای شهر، دارای شبکه تعاملی - تخصصی مؤثر، مستمر و گسترده در بین جوانان شهر، دارای سرمایه اجتماعی رو به رشد، پذیرفته شده و نقش آفرین در تصمیم‌سازی مدیریت شهری، مشارکت‌جو و زمینه‌ساز جهت تعامل با مراجع و مجامع فعال در عرصه جوانان، برخوردار از سازمانی با روابط و ویژگی‌های نهادی، ارزش گرا، منعطف و کارآمد، الگوساز، فرهنگ‌ساز، تصمیم‌ساز، بهره‌مند از توانایی‌ها و توانمندی‌های لازم و کافی برای تولید و ترویج آیین شهریاری و رفتار پایدار شهروندی در حوزه‌های مختلف و گسترده زیست شهری که تأمین کننده و تضمین کننده بالندگی، سرآمدی، تعیین‌کنندگی و سرنوشت‌سازی مدیریت شهری تهران در تمامی عرصه‌های مأموریتی آن می‌باشد.

 

اهداف خانه‌شهریاران‌جوان چیست؟

خانه‌شهریاران‌جوان در فعالیت‌ها و برنامه‌های خود سه هدف راهبردی و کلان ذیل را دنبال خواهد نمود:

1- تصمیم‌سازی

خانه‌شهریاران‌جوان تلاش خواهد کرد با استفاده از تخصص و توان نیروهای جوان، اقدام به ارائه راهبردها، سیاست‌ها و برنامه‌های مشورتی نموده و با ارائه طرح‌ها و ایده‌های سازنده به مدیران بخش‌های مختلف شهرداری در جهت حل مسائل و معضلات شهری گام بردارد. این کار با تشکیل کارگروه‌های تخصصی مشورتی در خانه‌شهریاران‌جوان و انجام فعالیت‌های مطالعاتی و ارتباط مستمر با مدیران و کارشناسان مجرب شهرداری میسر خواهد شد. پیشبرد این امر نیازمند در اختیار داشتن نیروهای کارشناس و نخبه و همچنین اعتماد مدیران و مسئولان شهرداری تهران به این نهاد می‌باشد که به نوبه خود موجب ایفای نقش و مشارکت اعضای آن در تصمیم‌گیری‌ها خواهد شد.

2- توانمندسازی

ورود کارشناسان جوان به خانه‌شهریاران‌جوان و زمینه‌سازی برای ارتباط ایشان با بخش‌های مختلف شهرداری تهران کمک خواهد کرد تا این افراد آشنایی تدریجی با ساختار اداری و تشکیلاتی شهرداری را پیدا کنند. حفظ این ارتباط و روشمند کردن فرآیندهای مهارت اندوزی و توانمندسازی جوانان موجب خواهد شد آنها طی زمان تجربه‌ای ارزشمند در حوزه مدیریت شهری پیدا کنند و اندک اندک آماده ورود مستقیم به ساختار اداری شده یا تجربه فعالیت در قالب سازمان‌ها و شرکت‌های غیردولتی و همکار با شهرداری را بیابند. این مهم همچنین نیازمند تعریف فرآیندهای استعدادیابی و جذب نخبگان حوزه مدیریت شهری می‌باشد.

3-  نیروسازی

اجرای طرح‌ها و ایده‌هایی که جامعه هدف آن (در کنار جوانان به طور خاص) گروه‌ها و اقشار مختلف مردم بوده و هدف بهبود زیست شهری و نهادینه‌سازی حقوق و رفتار پایدار شهروندی را دنبال می‌کند، نیازمند نیروهای تشکیلاتی و منسجم است. خانه‌شهریاران‌جوان می‌تواند با بهره‌گیری از منابع و امکانات در اختیار، اقدام به سازماندهی اعضاء در قالب شبکه‌های تعاملی پایدار و پرورش نیروهای اجرایی، فکری و مشورتی به منظور بهبود مدیریت شهری نمایند. این امر موجب تقویت شبکه‌های ارتباطی اعضای خانه‌شهریاران‌جوان شده و ظرفیت دیگر نهادها و سازمان‌ها و گروه‌ها را در جهت کمک به مدیریت شهری فعال خواهد نمود.